دزمهراب : انقلاب اسلامی تا این مرحله با تکیه بر پشتوانه مستحکم نظام اندیشه ای اسلام ناب و عمل به هنگام با توجه به مقتضیات زمان توانسته است تجربیات موفقی را در حوزه های مختلف اجتماعی، سیاسی و فرهنگی به منصه ظهور برساند.
در حوزه ی سیاست خارجی، انقلاب اسلامی توانسته در سطح منطقه ای و حتی بین المللی توسعه ی گفتمانی داشته باشد. در حوزه ی فناوری، علم و فرهنگ به موفقیت های بی نظیری دست پیدا کرده ایم. در حوزه ی سیاسی نیز مهم ترین دستاورد، ایجاد ثبات و امنیت در کشور بوده است.
اما در حوزه ی اقتصادی علی رغم گسترش عمران و آبادانی ملی که داشته ایم، هنوز نتوانسته ایم به اهداف مورد نظر که مهم ترین آن پیشرفت و عدالت اقتصادی همه جانبه است برسیم. در حال حاضر اقتصاد مهم ترین چالش جمهوری اسلامی بوده و همین امر موجب شده تا دشمن از این گذرگاه برای رسیدن به مطامع خود که همان بازگشت به زمان سلطه است بهره ببرد. از طرفی اقتصاد کشوری که دارای جهان بینی خاصی است و این جهان بینی با منافع ابرقدرتهای روز دنیا در تضاد است، اقتصاد خاصی خواهد بود، چرا که دشمنی با چنین کشوری پایدار بوده و در هر دورهای به شکلی بروز می یابد. جمهوری اسلامی ایران که همیشه در معرض دشمنی قرار داشته و در برابر آن ها مقاومت کرده است باید اقتصادی متناسب با این وضع داشته باشد که از آن به ««اقتصاد مقاومتی»»تعبیر میشود.
تاریخچه اقتصاد مقاومتی
به لحاظ تاریخی می توان گفت که مقاومت اقتصادی،با انقلاب اسلامی ملازم است؛یعنی ماهیت انقلاب اسلامی به جهت اصول و اهدافی که مطرح می کند، اقتضای یک نوع مقاومت را به همراه دارد. اقتصاد انقلاب اسلامی،در پی تحقق استقلال اقتصادی، افزایش رفاه عمومی و در پی ساختن اقتصاد پیشرفته است و به طور کلی واجمالی، از همان ابتدای انقلاب مشخص بود که تحقق این اهداف،موجب یک نوع رویارویی با قدرت های اقتصادی جهان خواهد شد؛بنابراین می توان گفت که اقتصاد انقلاب اسلامی در بطن خود یک الزام در خصوص مقاومت و مقاومت اقتصادی دارد.
در عمل نیز مشاهده شد که از همان ماه های اول پیروزی انقلاب اسلامی؛این اتفاق افتاد و خصومت های اقتصادی دشمنان آغاز شد و اولین تحریم های اقتصادی نیز از طرف ایالات متحده آمریکا تقریبا هشت ماه پس ازپیروزی انقلاب اسلامی شکل گرفت.در دوران دفاع مقدس نیز این نبرد و خصومت های اقتصادی دشمنان شدت یافت و ما شاهد تحریم های جدی تری علیه نظام نوپای اسلامی بودیم.هدف از از تحریم ها نیز کاهش قدرت اقتصادی کشور و شکس ایران در جنگ بود.
اما می توان گفت جدی ترین تحریم ها علیه جمهوری اسلامی در اواسط دهه 80 شکل گرفت. با برسی یک سیر تاریخی مشاهده میشود که مقام معظم رهبری در سال 1386 به صراحت اعلام کردند که جنگ بعدی جنگ اقتصادی خواهد بود. این نکته بسیار مهمی است؛چرا که اقتصاد ایران در سطح بین الملل در این سال تقریبا در بهترین وضعیت خود به سر میبرد و دولت توانسته بود مقادیر بسیار زیادی نفت را با قیمت نسبتا بالا بفروشد واز طرفی کشور های غربی به جهت بحران مالی که در سال 2008 اتفاق افتاده بود حاضر به نهایت همکاری با کشور ایران بودند و بسیاری از شرکت های غربی نیز تحریم هایی را که قبلا وجود داشت به صورت یک جانبه کنار گذاشته بودند. اما متاسفانه به این فرمایش رهبری توجه چندانی نشد و بیشتر لطماتی را که بعد ها کشور متحمل شد به خاطر این بی توجهی بود.ایشان لفظ(( اقتصاد مقاومتی)) را برای اولین بار در سال 1389 در جمع کارآفرینان بکار بردند. هرچند که زمینه های آن را از نزدیک به دو دهه قبل در شعارهایی که با رویکرد اقتصادی به عنوان نام سال در دستور کار قرار دادند،مهیا و فضای عمومی کشور را برای این شرایط ویژه فراهم کردند که از آن جمله می توان به: انضباط اقتصادی و مال و جلوگیری از اسراف وکار سازنده و … تا این اواخر که اصلاح الگوی مصرف،همت مضاعف و کار مضاعف و جهاد اقتصادی اشاره کرد.
اوج تاریخ ««اقتصاد مقاومتی»» را می توان 30/11/92 دانست که ایشان سیاست های کلی«« اقتصاد مقاومتی»» را که پس از مشورت با مجمع تشخیص مصلحت نظام در 24 بند تعین شده بود به همراه یک مقدمه مهم، ابلاغ کردند. ایشان در بهمن و اسفند 1392 در جلسه ای که با سران قوا داشتند و همچنین جلسه دیگری که با تقریبا 450 نفر از مسِئولین کشور داشتند ضرورت ها و الزامات اقتصاد مقاومتی را یک بار دیگر تشریح کردند و تقریبا ریشه ها ومبانی آن برنامه ای را که باید مسئولین در حوزه های مختلف باید تنظیم کنند ، تبیین و ابهامات احتمالی را برطرف کردند. بنابراین می توان گفت که این نظریه در طی سال های 1389 تا 1392 به صورت منسجم بیان شد و با ابلاغ سیاست های کلی آن که بر اساس اصل 110 قانون اساسی صورت گرفت یک الزام حقوقی و قانونی برای مسئولین کشور در هر سه قوه ایجاد شد.
این نوشتار را با مقدمه بسیار مهم سیاست های کلی ««اقتصاد مقاومتی »» که توسط مقام معظم رهبری، حضرت امام خامنه ای-مدظله العلی –در بهمن ماه 1392 ابلاغ شد به پایان می برم و ان شاء الله در نوشتار بعدی به مفهوم و ماهیت اقتصاد مقاومتی خواهیم پرداخت :
بسماللّه الرحمن الرحیم
ایران اسلامی با استعدادهای سرشار معنوی و مادی و ذخائر و منابع غنی و متنوع و زیرساختهای گسترده و مهمتر از همه، برخورداری از نیروی انسانی متعهد و کارآمد و دارای عزم راسخ برای پیشرفت، اگر از الگوی اقتصادی بومی و علمی برآمده از فرهنگ انقلابی و اسلامی که همان اقتصاد مقاومتی است، پیروی کند نه تنها بر همه مشکلات اقتصادی فائق میآید و دشمن را که با تحمیل یک جنگ اقتصادی تمام عیار در برابر این ملت بزرگ صفآرایی کرده، به شکست و عقبنشینی وا میدارد، بلکه خواهد توانست در جهانی که مخاطرات و بیاطمینانیهای ناشی از تحولات خارج از اختیار، مانند بحرانهای مالی، اقتصادی، سیاسی و … در آن رو به افزایش است، با حفظ دستاوردهای کشور در زمینههای مختلف و تداوم پیشرفت و تحقق آرمانها و اصول قانون اساسی و سند چشمانداز بیست ساله، اقتصاد متکی به دانش و فناوری، عدالت بنیان، درونزا و برونگرا، پویا و پیشرو را محقق سازد و الگوئی الهامبخش از نظام اقتصادی اسلام را عینیت بخشد.
اکنون با مداقه لازم و پس از مشورت با مجمع تشخیص مصلحت نظام، سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی که در ادامه و تکمیل سیاستهای گذشته، خصوصاً سیاستهای کلی اصل ۴۴ قانون اساسی و با چنین نگاهی تدوین شده و راهبرد حرکت صحیح اقتصاد کشور به سوی این اهداف عالی است، ابلاغ میگردد.
لازم است قوای کشور بیدرنگ و با زمانبندی مشخص، اقدام به اجرای آن کنند و با تهیه قوانین و مقررات لازم و تدوین نقشه راه برای عرصههای مختلف، زمینه و فرصت مناسب برای نقشآفرینی مردم و همه فعالان اقتصادی را در این جهاد مقدس فراهم آورند تا به فضل الهی حماسه اقتصادی ملت بزرگ ایران نیز همچون حماسه سیاسی در برابر چشم جهانیان رخ نماید. از خداوند متعال توفیق همگان را در این امر مهم خواستارم.
سیّدعلی خامنهای
۲۹/ بهمن ماه/ ۱۳۹۲
ادامه دارد..
محمد حسینی زاده
