دزمهراب: خانه جهانبانی یکی از بناهای واجد ارزش تاریخی در بافت قدیم دزفول محسوب می‌شود. این بنا بدون آنکه در فهرست آثار ملی به ثبت برسد با اصرار مالک و رای مثبت اداره میراث‌فرهنگی دزفول، مجوز تخریب گرفت. این درحالی است که فعالان میراث‌فرهنگی وضعیت بناهای بافت قدیم دزفول را بسیار نامناسب توصیف می‌کنند. به‌اعتقاد آن‌ها، با روندی که میراث‌فرهنگی و مالکان آثار تاریخی در حفاظت و نگهداری بناهای تاریخی در پیش گرفته‌اند دیری نمی‌پاید که از بافت قدیم دزفول جز خانه‌های ناهمگون با معماری بومی دزفول چیزی نمی‌ماند.
به گزارش CHN، بافت قدیم دزفول، یکی از بافت‌های ارزشمند کشور به‌شمار می‌آید که برگرفته از بناهای ارزشمند تاریخی است. برخی از این بناها درحالی در فهرست آثار ملی کشور قرار گرفته‌اند که شمار زیادی هم بدون آنکه ثبت ملی شوند با کوتاهی مالکان و بی‌توجهی متولیان میراث‌فرهنگی در آستانه تخریب قرار گرفته‌اند. چنانچه خانه جهانبانی یکی از بناهایی است که باوجود ارزش‌های معماری قرار است تخریب شود.
 |
| خانه جهانبانی |
«غلامعلی باغبان‌کوچک»، مدیر اداره میراث‌فرهنگی دزفول که مجوز تخریب خانه جهانبانی را صادر کرده است در پاسخ به این پرسش که این خانه یکی از بناهای با ارزش دزفول به‌شمار می‌آید و چرا تاکنون به ثبت آثار ملی نرسیده اینطور می‌گوید: «در بافت تاریخی دزفول، آثار ارزشمند فراوان است، اما از آنجایی که مالک این خانه را رها کرده بود و پیشنهاد ثبت میراث‌فرهنگی را هم نپذیرفت، ناگزیر با مجوز تخریب خانه موافقت کردیم.»
 |
| مجوز تخریب خانه جهانبانی |
او ادامه داد: «خانه جهانبانی به‌دلیل عدم رسیدگی مالک وضعیت نامناسبی داشت، چنانچه تمام سقف‌های خانه فرو ریخته و تبدیل به تلی از خاک شده بود. از همین رو با اداره میراث‌فرهنگی استان خوزستان برای مشخص شدن تکلیف نهایی خانه جهانبانی مکاتبه کردیم، بررسی‌های مجددی که در شورای فنی استان انجام گرفت ما را به این نتیجه رساند که قید این بنا را بزنیم.»
 |
باغبان کوچک معقتد است، خانه جهانبانی در فهرست آثار ملی قرار نگرفته بود، بنابراین با توجه به آنکه نه مالک توان نگهداری داشت و نه میراث‌فرهنگی امکان سرمایه‌گذاری، نظر اجماع بر این بود که مالک با تخریب، این ملک را تبدیل به احسن کند.
 |
مدیر اداره میراث‌فرهنگی دزفول اما در پاسخ به این پرسش که میراث‌فرهنگی هیچ‌گاه توان خرید خانه‌های تاریخی را ندارد و مالکان هم همواره قصد تخریب دارند، در این میان رای مثبت میراث‌فرهنگی برای تخریب شرایطی فراهم می‌کند که دیگر هیچ بنای تاریخی باقی نماند ادامه داد: «شما هم اگر جای مردم باشید، وقتی ببینید هیچ یک از ارگان‌ها برای مرمت خانه همکاری نمی‌کنند و میراث‌فرهنگی هم با کمبود اعتبارات نمی‌تواند تمامی خانه‌ها را خریداری کند برای مالکان که همیشه به‌دنبال تخریب و ساخت و ساز هستند، چاره‌ای جز تخریب باقی نمی‌ماند.»
باغبان‌کوچک درحالی در گفت و گو با خبرگزاری میراث‌فرهنگی از خانه جهانبانی با عنوان مخروبه نام برد که در تصاویری که فعالان میراث‌فرهنگی ارسال کرده‌اند بخش‌های بسیاری از این خانه سالم باقی مانده است چنانچه با مرمت اصولی می‌شد این بنای ارزشمند را از خطر تخریب نجات داد.
با این حال مدیر اداره میراث‌فرهنگی به خبرنگار CHN می‌گوید، اگر بنا را از نزدیک مشاهده کنید دیگر این قضاوت‌ها را نخواهید کرد.
او معتقد است، میراث‌فرهنگی با اینکه امکان و توان مالی برای خریداری این ملک نداشت اما تمام تلاش خود را برای حفاظت انجام داد ولی در نهایت مجبور شد قید این بنا را بزند.
مدیر اداره میراث‌فرهنگی اما در پایان به این نکته اشاره کرد که با توجه به وضعیت بناهای تاریخی و بودجه اندکی که میراث‌فرهنگی دارد، اگر بخش خصوصی تمایلی به حفظ خانه‌های تاریخی و سرمایه‌گذاری در آن‌ها نداشته باشد این قول را نمی‌دهم که بناهای دزفول حفظ شوند.
خبرگزاری میراث‌فرهنگی
